Tehlikeli madde taşıyan bir aracı kullanacaksanız normal sürücü belgesi tek başına yeterli olmayabilir. SRC5, taşıyacağınız yük ve taşıma şekline göre temel, tanker veya özel sınıf eğitimleriyle alınır. Üstelik internette hâlâ dolaşan bazı eski bilgilerin aksine, SRC3 ya da SRC4 sahibi olmak genel bir SRC5 ön şartı değildir.
Src 5 Belgesi eğitimi, yaşayan tüm canlı varlıklar ve doğa için olumsuz etkiler yaratabilecek patlayıcı, yanıcı, parlayıcı, zehirli ve benzer özelliklere sahip, tehlikeli madde sınıfına giren yük taşımacılığını yapan şoförlerin sahip olması gereken mesleki yeterlilik belgesidir. Uluslararası karayolları tehlikeli madde taşımacılığı mevzuatı ADR sözleşmesi kapsamında, 4925 sayılı Karayolu mevzuatı altında zorunlu tutulmuştur. Mesleki yeterlilik belgesi olmayan şoförlerin tehlikeli madde taşımacılığı yapması yasaktır.
⚠️ SRC5 ile SRC3-SRC4’ü Karıştırmayın
SRC5, tehlikeli mal taşıyan sürücüye yönelik ayrı bir belgedir. Güncel SRC5 şartlarında önce SRC3 veya SRC4 alma zorunluluğu şeklinde genel bir kural yoktur.
🚛 PAKETLİ / DÖKME YÜK
SRC5 Temel
18 saat teori + 1 saat uygulama.
🛢️ TANKER
Temel + Tanker Eğitimi
Temel eğitime ek olarak 12 saat teori + 1 saat uygulama.
Src 5 Belgesi Alma Şartları Nelerdir?
Src 5 belgesi alma şartlarını karşılayan şoförler, 5 yıl boyunca belgelerini kullanabilirler. Sınavlar M.E.B’in belirlediği zamanlarda Türkiye genelinde eş zamanlı olarak yapılır. Ehliyet belgesi, adli sicil kaydı ve nüfus cüzdan fotokopisi gibi evrakları ibraz edenlerin Src 5 alma şartları şunlardır:
- Bu belgeyi almak isteyenlerde aranan ilk şart ehliyet sahibi olmaktır. Ancak ehliyet sahiplerinin 19 yaşından gün alması ve 66 yaşından genç olması gerekir. Ayrıca Src3 ve Src4 belgesi olmayanların, Src 5 belgesi alabilmek için önce bu belgeleri temin etmek zorundadır.
- Src 5 belgesi almak isteyen kişiler, Millî Eğitim Bakanlığının yetkilendirdiği kurumların eğitimine katılmalı.
- Temel ve teknik eğitimden sonra yapılacak olan sınavdan başarılı not alanlar belge almaya hak kazanır. Yazılı olarak yapılan sınav, 100 puan üzerinden değerlendirilir ve en düşük geçer puan 60’tır. Bu da 40 soruluk sınavdan en az 26 tanesini doğru yapmak anlamına gelir.
- Src 5 belgesini almaya hak kazanan şoförler, 5 yılda bir belgelerini yenilemek zorundadır.
Src 5 Eğitimi Neleri Kapsar?
Src 5 eğitimi, tehlikeli madde taşımacılığı ile hükümleri kapsar. Bu kapsam dahilinde;
- Tehlikeli mal taşımacılığının gereklilikleri
- Tehlikeli mal taşımacılığının tehlikeleri
- Atık tehlikeli maddelere ilişkin hususlar
- Önleyici güvenlik tedbirleri
- Kaza anında yapılması gerekenler
- Tehlikeli madde etkilet özellikleri
- Taşıma esnasında sürücünün yapması gerekenler
- Yüklemeye ilişkin yapılmaması gerekenler ve yasaklar
- Tehlikeli malın yükleme ve boşaltma esnasında alınması gereken önlemler
- Hukuki sorumluluk
Sınavsız Src 5 Belgesi Alınabilir Mi?
Sınavsız Src1, Src2, Src3 ve Src4 belgeleri, 2003 yılından önce ehliyet sahibi olmak ve en az 3 aylık sigorta pirimi yatmış olma şartı ile alınabilir ancak Src 5 belgesi bu muafiyetin dışında kalır. Src 5 belgesi almak isteyen kişiler, 18 saatlik teori, 1 saatlik pratik eğitimi almak durumundalardır.
SRC5 Belgesi Nedir?
SRC5, tehlikeli mal taşıyan araçları kullanan sürücüler için düzenlenen sürücü eğitim belgesidir.
Akaryakıt, kimyasal, yanıcı sıvı, bazı gazlar, patlayıcılar veya radyoaktif maddeler taşınırken yükün kendisi kadar sürücünün ne bildiği de önemlidir. Çünkü sıradan bir kamyon yükünde küçük görünen hata, tehlikeli maddede yangına, sızıntıya ya da daha ciddi bir olaya dönüşebilir.
SRC5 eğitiminin mantığı burada başlıyor.
Sürücü yalnız aracı kullanmayı değil, taşıdığı yükün oluşturduğu riski de tanıyor.
SRC5 Belgesini Kimler Almak Zorunda?
Tehlikeli mal taşıyan ve bu taşıma için öngörülen araçları kullanan sürücülerin, yaptıkları taşımaya uygun SRC5 belgesine sahip olması gerekir.
Burada yurtiçi veya uluslararası taşıma diye iki ayrı dünya yok.
Tehlikeli madde karayolunda taşınıyorsa sürücünün yaptığı taşımanın şartlarına bakılır.
Ama her sürücünün aldığı SRC5 de aynı kapsamda değildir.
Paketli yük taşıyanla tanker kullanan kişinin eğitimi aynı yerde başlayabilir, sonra ayrılır.
SRC5 Alma Şartları Nelerdir?
SRC5 almak isteyen kişinin uygun sürücü belgesine sahip olması gerekir. Ayrıca en az ilköğretim düzeyinde eğitim almış olması ve 66 yaşından gün almamış olması aranır.
Mesleki saygınlığa ilişkin şartlar da vardır.
Sonra işin eğitim tarafı gelir. Taşıyacağınız yüke uygun eğitimi tamamlar, kurs sonundaki değerlendirmeden geçer ve SRC5 sınavında başarılı olursunuz.
Yani belgeyi yalnız bir evrak başvurusuyla alamıyorsunuz.
Dersi var.
Sınavı var.
SRC5 Almak İçin SRC3 veya SRC4 Gerekir mi?
Hayır, güncel sistemde böyle genel bir ön şart yok.
Eski internet yazılarında:
“Önce SRC3 veya SRC4 alacaksınız, sonra SRC5’e başvurabilirsiniz.”
şeklinde bilgiler görebilirsiniz.
Bugünkü SRC5 şartları bu şekilde kurulmuş değil.
Sizin için önemli olan, kullanacağınız araca uygun sürücü belgesine sahip olmanız ve SRC5 için gereken diğer şartları karşılamanızdır.
Bu ayrıntı küçük görünür ama boş yere başka bir belge peşine düşmenizi önler.
SRC5 Eğitimi Kaç Saat?
Paketli veya dökme tehlikeli madde taşıyacak sürücünün aldığı ADR Temel Eğitimi toplam 19 ders saatidir.
Bunun 18 ders saati teorik, 1 ders saati uygulamadır.
Derste sadece tehlikeli madde sınıfları anlatılmaz. Araçta bulunması gereken belgeler, yük güvenliği, kaza hâlinde yapılacaklar, yangın, çevrenin korunması, tünel kuralları ve güvenlik tedbirleri de işlenir.
Uygulama kısmı önemli.
Yangın tüpünün fotoğrafını görmek başka, elinize alıp nasıl kullanılacağını görmek başka.
Tanker SRC5 Eğitimi Kaç Saat?
Tankerle tehlikeli madde taşıyacaksanız yalnız temel eğitim yetmez.
Önce ADR Temel Eğitimini tamamlamanız gerekir. Ardından 13 ders saatlik Tank Eğitimi alınır.
Bunun 12 saati teori, 1 saati uygulamadır.
Tank içindeki yükün hareketi, doldurma ve boşaltma, aracın özel yapısı ve tanker taşımacılığındaki ilave güvenlik kuralları burada daha ayrıntılı görülür.
Bir tanker viraja girdiğinde yalnız araç dönmez.
İçindeki tonlarca sıvı da hareket eder.
Sürücünün bunu bilmesi kâğıt üzerindeki bir ayrıntı değil.
